ज्ञानेश्वरी
अध्याय 2, श्लोक 321
क्रोधाद्भवति सम्मोहः स्मृतिविभ्रमः । स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशो बुद्धिनाशात्प्रणश्यति ॥
मग स्मृति ते भ्रंशे । आणि बुद्धीचा नाश प्रकाशे । जैसा सूर्य अस्ता जाय तैसें ॥
"Then memory fails, and the destruction of intellect becomes evident, just as the sun sets and darkness prevails."
स्मृति
Noun
Smruti
आठवण किंवा विवेक
Memory or mindfulness
भ्रंशे
Verb
Bhranshe
नष्ट होणे किंवा ढळणे
To fail or decay
बुद्धीचा
Noun
Buddhicha
विवेकाचा किंवा विचाराचा
Of the intellect
नाश
Noun
Naash
विनाश
Destruction
प्रकाशे
Verb
Prakashe
दिसून येणे किंवा प्रकट होणे
Manifests or appears
अस्ता
Noun
Asta
मावळणे
Setting (as in sun)
💡 अर्थ
जेव्हा माणसाची आठवण (स्मृती) नाहीशी होते, तेव्हा त्याची बुद्धी नष्ट होते. ज्याप्रमाणे सूर्य मावळल्यावर अंधार होतो, तसेच बुद्धी गेल्यावर माणसाचे आयुष्य अंधकारमय होते.