← 🦁 पंचतंत्र

कपटी बगळा आणि हुशार खेकडा

🎓 intermediate ⏱️ 2 min read

एका मोठ्या तलावाच्या काठी एक म्हातारा बगळा राहत होता. वय झाल्यामुळे त्याला पूर्वीसारखे चपळाईने मासे पकडता येत नव्हते. अनेक दिवस तो उपाशी राहू लागला. शेवटी त्याने स्वतःची भूक भागवण्यासाठी एक कपटी योजना आखली. तो तलावाच्या काठावर अतिशय दुःखी चेहऱ्याने उभा राहिला. त्याला पाहून तलावातील मासे, बेडूक आणि एक मोठा खेकडा त्याच्याजवळ आले. त्यांनी विचारले, 'बगळे मामा, आज तुम्ही शिकार का करत नाही? आणि इतके उदास का आहात?' बगळ्याने खोटे अश्रू ढाळत म्हटले, 'काय सांगू मित्रांनो, मी एका ज्योतिषाकडून ऐकले आहे की या भागात पुढची बारा वर्षे पाऊस पडणार नाही. हा तलाव लवकरच कोरडा पडणार आहे. मला तुमची काळजी वाटतेय.' हे ऐकून सर्व जलचर घाबरले. त्यांनी बगळ्याला विचारले, 'आम्ही आता काय करावे?' बगळा म्हणाला, 'माझ्या ओळखीचा एक मोठा आणि खोल तलाव जवळच आहे, जिथे खूप पाणी आहे. जर तुम्ही माझ्यावर विश्वास ठेवला, तर मी तुम्हाला एकामागून एक तिथे नेऊन सोडू शकतो.' मासे तयार झाले. बगळा दररोज एका माशाला चोचीत धरून उडायचा. पण तो त्यांना दुसऱ्या तलावात नेण्याऐवजी एका मोठ्या खडकावर नेऊन खायचा. काही दिवसांनी खेकड्याने विचारले, 'मामा, आज माझा नंबर लावा ना.' बगळ्याला वाटले की रोज मासे खाऊन कंटाळा आला आहे, आज खेकडा खाऊन पाहूया. बगळा खेकड्याला घेऊन उडू लागला. उडत असताना खेकड्याला खाली जमिनीवर हाडांचा ढीग दिसला. त्याला लगेच समजले की बगळा त्यांना फसवून मारत आहे. खेकड्याने आपले अणकुचीदार नांगरे बगळ्याच्या मानेभोवती आवळले आणि त्याचे प्राण घेतले. खेकडा परत तलावात गेला आणि त्याने सर्व प्राण्यांना बगळ्याच्या कपटाबद्दल सांगितले. सर्वांनी खेकड्याचे आभार मानले.

💡 बोधवाक्य

कपटीपणाचा शेवट वाईट होतो आणि संकटाच्या वेळी प्रसंगावधान राखल्यास स्वतःचा जीव वाचवता येतो.

📝 स्पष्टीकरण (Explanation)

ही गोष्ट आपल्याला शिकवते की आपण इतरांवर आंधळेपणाने विश्वास ठेवू नये, विशेषतः अशा लोकांवर ज्यांच्याकडून आपल्याला धोका असू शकतो. संकटाच्या वेळी दाखवलेले प्रसंगावधान आणि चातुर्य आपल्याला मोठ्या संकटातून वाचवू शकते.

🤔 Discussion Questions

Q1 बगळ्याने माशांना घाबरवण्यासाठी कोणते खोटे सांगितले?
Ans: बगळ्याने माशांना घाबरवण्यासाठी कोणते खोटे सांगितले?
Q2 खेकड्याला बगळ्याचा कपटीपणा कसा समजला?
Ans: खेकड्याला बगळ्याचा कपटीपणा कसा समजला?