निळा कोल्हा: राजेशाहीचा भ्रम

एका घनदाट अरण्यात चंडखर्व नावाचा एक कोल्हा राहत होता. तो अत्यंत धूर्त आणि चपळ होता, परंतु एकदा अन्नाच्या शोधात भटकत असताना तो चुकून एका मानवी वस्तीत शिरला. रात्रीच्या वेळी अन्नाच्या वासाने तो एका धोब्याच्या घराबाहेर पोहोचला. तिथे कुत्र्यांचा मोठा ताफा त्याच्या मागे लागला. आपला जीव वाचवण्यासाठी तो कोल्हा सैरावैरा धावू लागला आणि शेवटी एका मोठ्या निळीच्या हौदात पडला. तो रात्रभर तिथेच लपून राहिला. पहाटे जेव्हा तो बाहेर पडला, तेव्हा त्याचे संपूर्ण शरीर गडद निळ्या रंगाचे झाले होते. जेव्हा त्याने नदीच्या पाण्यात स्वतःचे प्रतिबिंब पाहिले, तेव्हा त्याला स्वतःलाच ओळखणे कठीण झाले. त्याने विचार केला की, या नवीन रूपाचा उपयोग करून आपण अरण्यातील प्राण्यांवर राज्य करू शकतो. तो अरण्यात परतला. त्याला पाहून सर्व प्राणी घाबरले. कोल्ह्याने मोठ्या थाटात जाहीर केले, 'मला प्रत्यक्ष ब्रह्मदेवाने पाठवले आहे. मी तुमचा नवीन राजा आहे. माझे नाव ककुद्रुम आहे.' वाघ, सिंह आणि चित्ते देखील त्याच्या या विचित्र रूपाला पाहून थक्क झाले आणि त्यांनी त्याला आपला राजा मानले. कोल्ह्याने सर्व कोल्ह्यांना अरण्यातून हाकलून दिले, कारण त्याला भीती होती की ते त्याला ओळखून काढतील. तो आता सिंहाच्या शिकारीवर मजा मारू लागला. मात्र, निसर्ग कधीही बदलत नाही. एके दिवशी संध्याकाळी, लांबून कोल्ह्यांच्या ओरडण्याचा (हुई-हुई) आवाज आला. आपला उपजत स्वभाव आणि सवय यामुळे ककुद्रुम स्वतःला रोखू शकला नाही. त्यानेही मान वर केली आणि मोठ्याने ओरडू लागला. क्षणातच सिंहाला आणि इतर प्राण्यांना समजले की हा तर साधा कोल्हा आहे. त्यांनी रागाच्या भरात त्याच्यावर हल्ला केला आणि त्या धूर्त कोल्ह्याचा अंत झाला. गर्विष्ठपणा आणि खोटेपणा कधीही टिकत नाही, हेच यातून स्पष्ट होते.