←
Thursday, 02 November 1995
Today →

📌 दिनविशेष: इतिहास, राष्ट्रीय दिन आणि जयंती-पुण्यतिथी (Din Vishesh)

शालेय परिपाठामध्ये चालू घडामोडी आणि इतिहासाची सांगड घालणारा सर्वात रंजक भाग म्हणजे दिनविशेष (Din Vishesh). दिनविशेष म्हणजे 'आजच्या दिवसाचे महत्त्व'. आजच्याच दिवशी भूतकाळात कोणत्या ऐतिहासिक घटना घडल्या, कोणत्या थोर व्यक्तींचे जन्म झाले (जयंती) किंवा मृत्यू झाले (पुण्यतिथी), आणि आज कोणता राष्ट्रीय वा आंतरराष्ट्रीय दिन साजरा केला जात आहे, याची माहिती विद्यार्थ्यांना देणे हा या उपक्रमाचा मुख्य हेतू असतो.

Today in History in Marathi (दिनविशेष मराठी) is a comprehensive guide to understanding major historical milestones, national days, scientific discoveries, and important anniversaries. In schools across Maharashtra, reciting Din Vishesh is an interactive way to improve students' general knowledge (GK) and historical awareness.

१. दिनविशेषचे वर्गीकरण आणि व्याप्ती (Categories of Historical Events)

आमच्या प्लॅटफॉर्मवर दिनविशेष माहितीचे अचूक वर्गीकरण केले जाते:

  • राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय दिन (National & International Days): जसे की स्वातंत्र्यदिन, प्रजासत्ताक दिन, शिक्षक दिन, किंवा जागतिक पर्यावरण दिन.
  • जयंती आणि पुण्यतिथी (Anniversaries): राष्ट्रपुरुष, समाजसुधारक, वैज्ञानिक, आणि कलाकारांच्या स्मृतीचे स्मरण.
  • ऐतिहासिक आणि वैज्ञानिक घटना (Historical & Scientific Milestones): मानवाचा चंद्रावरील पाऊल ठेवण्याचा दिवस असो वा भारताची अणुचाचणी, या सर्व महत्त्वाच्या नोंदी.

२. शालेय परिपाठातील दिनविशेषचे महत्त्व (Role in Classroom Learning)

शाळेच्या परिपाठ फलकावर रोजचे दिनविशेष लिहिल्याने विद्यार्थ्यांमध्ये खालील बदल होतात:

  • इतिहास विषयाची गोडी: पाठ्यपुस्तकात कोरडे वाटणारे इतिहास विषय रोजच्या दिनविशेषच्या माध्यमातून जिवंत वाटू लागतात.
  • सामान्य ज्ञानाची वृद्धी (GK Boost): विविध क्षेत्रांतील घटनांचे ज्ञान मिळून स्पर्धा परीक्षांसाठी पाया मजबूत होतो.
  • देशभक्ती व सामाजिक भान: क्रांतीवीर आणि समाजसुधारकांचे बलिदान समजल्याने विद्यार्थ्यांमध्ये नैतिक व देशभक्ती मूल्यांची जोपासना होते.

३. FAQ — वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

दिनविशेष माहितीचे मुख्य स्रोत कोणते आहेत?

आम्ही सरकारी गॅझेट, अधिकृत इतिहास संशोधन ग्रंथ, महाराष्ट्र शासनाची प्रकाशने, आणि विकिपीडियाच्या सत्यतेची खात्री करून ही माहिती संकलित करतो.

How can we explain a historical event to primary students?

For younger students, focus on short stories behind the event rather than memorizing dry years. Use pictures or blackboard animations to illustrate the significance of the day.

📌Day Special

25 events

🌍 International Days 1

▾
🌍 International day 🌍

International Day to End Impunity for Crimes against Journalists

2013 · 13 years ago

पत्रकारांच्या सुरक्षिततेचा आंतरराष्ट्रीय दिवस.

पत्रकारांच्या संरक्षणासाठी आणि त्यांच्यावरील हल्ल्यांमधील दोषींना शिक्षा व्हावी यासाठी हा दिवस संयुक्त राष्ट्रांमार्फत पाळला जातो.

🎂 Birth Anniversaries 10

▾
🎂 Birth anniversary 📍 MH

Birth of Shah Rukh Khan

1965 · 61 years ago

बॉलिवूडचा सुपरस्टार शाहरुख खान याचा जन्म.

भारतीय चित्रपटसृष्टीतील सर्वात प्रभावशाली अभिनेत्यांपैकी एक, शाहरुख खान यांचा जन्म झाला. 'किंग खान' म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या शाहरुखने मुंबईला आपली कर्मभूमी बनवले आहे.
🎂 Birth anniversary 📍 MH

Birth of Anu Malik

1960 · 66 years ago

संगीत दिग्दर्शक अनु मलिक यांचा जन्म.

प्रसिद्ध भारतीय संगीत दिग्दर्शक अनु मलिक यांचा जन्म मुंबईत झाला. त्यांनी अनेक लोकप्रिय बॉलिवूड चित्रपटांना संगीत दिले आहे.
🎂 Birth anniversary 🇮🇳

Birth of Arun Shourie

1941 · 85 years ago

प्रसिद्ध पत्रकार आणि नेते अरुण शौरी यांचा जन्म.

प्रसिद्ध भारतीय पत्रकार, लेखक आणि माजी केंद्रीय मंत्री अरुण शौरी यांचा जन्म. त्यांनी भारतीय राजकारणात आणि पत्रकारितेत निर्भीडपणे मते मांडली आहेत.
🎂 Birth anniversary 🌍

Birth of Amar Gopal Bose

1929 · 97 years ago

बोस कॉर्पोरेशनचे संस्थापक अमर बोस यांचा जन्म.

बोस कॉर्पोरेशनचे संस्थापक आणि प्रख्यात ध्वनी अभियंता (ऑडिओ इंजिनिअर) अमर बोस यांचा जन्म. त्यांनी ध्वनी तंत्रज्ञानात क्रांती घडवून आणली.
🎂 Birth anniversary 🌍

Birth of Burt Lancaster

1913 · 113 years ago

प्रसिद्ध हॉलिवूड अभिनेता बर्ट लँकेस्टर यांचा जन्म.

प्रसिद्ध ऑस्कर विजेता अमेरिकन अभिनेता बर्ट लँकेस्टर यांचा जन्म. त्यांना त्यांच्या 'एलमेर गँट्री' चित्रपटातील भूमिकेसाठी विशेष ओळखले जाते.
🎂 Birth anniversary 🇮🇳

Birth of Aga Khan III

1877 · 149 years ago

आगा खान III यांचा जन्म.

सुलतान मोहम्मद शाह, ज्यांना तिसरे आगा खान म्हणून ओळखले जाते, यांचा जन्म कराची येथे झाला. त्यांनी मुस्लिम लीगच्या स्थापनेत आणि भारतीय राजकारणात मोठी भूमिका बजावली.
🎂 Birth anniversary 🌍

Birth of Warren G. Harding

1865 · 161 years ago

अमेरिकेचे २९ वे राष्ट्राध्यक्ष वॉरेन जी. हार्डिंग यांचा जन्म.

अमेरिकेचे २९ वे राष्ट्राध्यक्ष वॉरेन जी. हार्डिंग यांचा जन्म. त्यांचा कार्यकाळ पहिल्या महायुद्धानंतरचा अत्यंत महत्त्वाचा काळ होता.
🎂 Birth anniversary 🇮🇳

Birth of Mahendralal Sarkar

1833 · 193 years ago

भारतीय वैज्ञानिक महेंद्रलाल सरकार यांचा जन्म.

प्रसिद्ध भारतीय डॉक्टर आणि 'इंडियन असोसिएशन फॉर द कल्टिव्हेशन ऑफ सायन्स'चे संस्थापक महेंद्रलाल सरकार यांचा जन्म. त्यांनी भारतात विज्ञानाचा प्रसार करण्यात मोलाचे कार्य केले.
🎂 Birth anniversary 🌍

Birth of James K. Polk

1795 · 231 years ago

अमेरिकेचे ११ वे राष्ट्राध्यक्ष जेम्स के. पोल्क यांचा जन्म.

अमेरिकेचे ११ वे राष्ट्राध्यक्ष जेम्स के. पोल्क यांचा जन्म. त्यांच्या कार्यकाळात अमेरिकेचा भौगोलिक विस्तार मोठ्या प्रमाणावर झाला.
🎂 Birth anniversary 🌍

Birth of Marie Antoinette

1755 · 271 years ago

फ्रान्सची राणी मारी आंत्वानेत यांचा जन्म.

फ्रान्सची राणी मारी आंत्वानेत हिचा ऑस्ट्रियामध्ये जन्म झाला. ती फ्रेंच राज्यक्रांती दरम्यानच्या वादग्रस्त भूमिकेसाठी इतिहासात ओळखली जाते.

🕯️ Death Anniversaries 4

▾
🕯️ Death anniversary 📍 MH

Death of Eknath Thakur

2014 · 12 years ago

बँकिंग क्षेत्रातील नेते एकनाथ ठाकूर यांचे निधन.

सारस्वत सहकारी बँकेचे माजी अध्यक्ष आणि राज्यसभा सदस्य एकनाथ ठाकूर यांचे निधन. त्यांनी सहकार चळवळीत आणि बँकिंग क्षेत्रात मोलाचे कार्य केले.
🕯️ Death anniversary 📍 MH

Death of Shriram Shankar Abhyankar

2012 · 14 years ago

प्रसिद्ध गणितज्ञ श्रीराम अभ्यंकर यांचे निधन.

प्रसिद्ध भारतीय-अमेरिकन गणितज्ञ आणि अल्जेब्रिक भूमितीतील तज्ज्ञ श्रीराम शंकर अभ्यंकर यांचे निधन. त्यांचा जन्म महाराष्ट्रात झाला होता आणि गणितात त्यांचे मोठे योगदान आहे.
🕯️ Death anniversary 🇮🇳

Death of P. Subbarayan

1962 · 64 years ago

नेते डॉ. पी. सुब्बारायण यांचे निधन.

मद्रास प्रेसिडेन्सीचे माजी मुख्यमंत्री आणि भारतीय राजकारणी डॉ. पी. सुब्बारायण यांचे निधन झाले. ते भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे अध्यक्षही राहिले होते.
🕯️ Death anniversary 🌍

Death of George Bernard Shaw

1950 · 76 years ago

महान नाटककार जॉर्ज बर्नार्ड शॉ यांचे निधन.

प्रसिद्ध आयरीश नाटककार आणि नोबेल पारितोषिक विजेते जॉर्ज बर्नार्ड शॉ यांचे निधन झाले. त्यांच्या धारदार लेखणीने साहित्यात मोलाची भर घातली.

📜 Historical Events 5

▾
📜 Historical event 🇮🇳

Indian Independence Medal Instituted

1948 · 78 years ago

भारतीय स्वातंत्र्य पदकाची स्थापना.

१९४७ च्या भारतीय स्वातंत्र्याच्या स्मरणार्थ ब्रिटीश राजाकडून 'भारतीय स्वातंत्र्य पदक' अधिकृतपणे संस्थापित करण्यात आले.
📜 Historical event 🌍

Coronation of Haile Selassie

1930 · 96 years ago

इथिओपियाचे सम्राट हाइले सेलासी यांचा राज्याभिषेक.

इथिओपियाचे सम्राट म्हणून हाइले सेलासी यांचा भव्य राज्याभिषेक पार पडला. त्यांना रस्ताफारी चळवळीत देवाचा अवतार मानले जाते.
📜 Historical event 🌍

Balfour Declaration

1917 · 109 years ago

ऐतिहासिक बाल्फोर जाहीरनामा प्रसिद्ध.

ब्रिटीश परराष्ट्र सचिव आर्थर बाल्फोर यांनी पॅलेस्टाईनमध्ये ज्यू लोकांसाठी स्वतंत्र राष्ट्र स्थापन करण्यास पाठिंबा देणारे पत्र लिहिले, ज्याला बाल्फोर जाहीरनामा म्हटले जाते.
📜 Historical event 🌍

North and South Dakota Statehood

1889 · 137 years ago

डकोटा राज्यांची अमेरिकेत निर्मिती.

नॉर्थ डकोटा आणि साऊथ डकोटा ही अमेरिकेची ३९ वी आणि ४० वी राज्ये म्हणून संघराज्यात सामील झाली.
📜 Historical event 🇮🇳

Arrival of Indian Indentured Labourers in Mauritius

1834 · 192 years ago

भारतीय मजुरांचे मॉरिशसमध्ये पहिले आगमन.

१८३४ मध्ये आजच्याच दिवशी 'अॅटलास' या जहाजातून भारतीय मजुरांची पहिली तुकडी मॉरिशसमध्ये पोहोचली, ज्याला 'आप्रावासी घाट' म्हणून ओळखले जाते.

🎭 Cultural 1

▾
🎭 Cultural 🌍

Launch of BBC Television Service

1936 · 90 years ago

जगातील पहिली नियमित टीव्ही सेवा सुरू.

ब्रिटीश ब्रॉडकास्टिंग कॉर्पोरेशनने (BBC) जगातील पहिली उच्च-रिझोल्यूशन नियमित टेलिव्हिजन सेवा लंडनमधून सुरू केली.

🔬 Scientific 3

▾
🔬 Scientific 🌍

First Crew Arrives at International Space Station

2000 · 26 years ago

ISS वर मानवी वास्तव्याची सुरुवात.

एक्सपिडिशन १ चे पहिले तीन अंतराळवीर आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावर (ISS) पोहोचले. तेव्हापासून हे स्थानक अविरतपणे मानवाच्या वास्तव्यात आहे.
🔬 Scientific 🌍

Morris Worm Outbreak

1988 · 38 years ago

इंटरनेटवरील पहिला मोठा सायबर हल्ला.

इंटरनेटवरील पहिला मोठा कॉम्प्युटर वर्म, 'मॉरिस वर्म' आजच्याच दिवशी पसरला होता. यामुळे जगातील हजारो संगणकांचे नुकसान झाले आणि सायबर सुरक्षेचे महत्त्व अधोरेखित झाले.
🔬 Scientific 🌍

Birth of George Boole

1815 · 211 years ago

बूलियन लॉजिकचे जनक जॉर्ज बूल यांचा जन्म.

प्रसिद्ध गणितज्ञ आणि 'बूलियन लॉजिक'चे जनक जॉर्ज बूल यांचा जन्म. त्यांचे संशोधन आधुनिक संगणक विज्ञानाचा पाया मानले जाते.

⚽ Sports 1

▾
⚽ Sports 🇮🇳

Birth of Yogeshwar Dutt

1982 · 44 years ago

भारतीय कुस्तीपटू योगेश्वर दत्त यांचा जन्म.

ऑलिम्पिक पदक विजेता भारतीय कुस्तीपटू योगेश्वर दत्त यांचा जन्म. त्यांनी लंडन ऑलिम्पिकमध्ये कांस्य पदक जिंकून देशाचा मान वाढवला.