परिपाठ — महाराष्ट्रातील शाळांसाठी दैनंदिन शालेय परिपाठ

दररोजचा सुविचार, दिनविशेष, पंचांग, बातम्या, प्रार्थना, बोधकथा आणि शैक्षणिक साहित्य — सर्व एकाच ठिकाणी

←
गुरुवार, 05 नोव्हेंबर 2026
आज →

✨आजचे विशेष

गुरुवार, 05 नोव्हेंबर 2026
☁️ हवामान अंदाज
📍
☀️
23°C साफ आकाश
🌡️
22°C महसूस
🔆
0 UV
💧
45% आर्द्रता
💨
7 km/h वारा
सोमवार ☀️
31° 19°
साफ आकाश
मंगलवार ☀️
31° 18°
साफ आकाश
बुधवार ☀️
31° 19°
साफ आकाश
💡

सुविचार

→
❝ स्वतंत्रता रक्त से मिलती है, लेकिन उसे बनाए रखने के लिए पसीने की आवश्यकता होती है। Meaning_en: Victory requires sacrifice, but sustainability requires continuous hard work. Meaning_hi: आजादी पाने के लिए बलिदान चाहिए, पर उसे सँभालने के लिए कड़ी मेहनत चाहिए। person_ref: {slug: veer-savarkar, name_mr: विनायक दामोदर सावरकर, auto_create: true, birth_date: 1883-05-28, death_date: 1966-02-26, name_en: Vinayak Damodar Savarkar, name_hi: विनायक दामोदर सावरकर, person_type: Freedom Fighter, short_bio_en: Indian independence activist, politician and writer., short_bio_mr: प्रखर राष्ट्रभक्त, कवी आणि क्रांतिकारक., wikipedia_url: https://en.wikipedia.org/wiki/Vinayak_Damodar_Savarkar}, tags: [{slug: freedom, name_mr: स्वातंत्र्य, name_en: Freedom}, {slug: patriotism, name_mr: देशभक्ती, name_en: Patriotism}] ❞

— विनायक दामोदर सावरकर

💬 अर्थ:

मिळालेले स्वातंत्र्य टिकवून ठेवण्यासाठी सतत मेहनत करणे आवश्यक आहे.

📅

पंचांग

→
🎉 रमा एकादशी, गोवत्स द्वादशी (वसू बारस)
🌙 तिथी कृष्ण एकादशी / द्वादशी (11:13 → 10:26)
⭐ नक्षत्र उत्तरा फाल्गुनी (03:31 → 03:56)
🧘 योग वैधृति
☸️ करण बालव, कौलव
📆 वार गुरुवार
🌓 पक्ष कृष्ण पक्ष
📅 हिंदू महिना अश्विन
🌸 ऋतू शरद ऋतू
वेळा
🌅 सूर्योदय 06:35
🌇 सूर्यास्त 18:00
🌕 चंद्रोदय 02:18
🌑 चंद्रास्त 15:40
अशुभ काळ / विशेष
⚠️ राहुकाळ 13:43 → 15:09
🙏 व्रत रमा एकादशी उपवास
✨ शुभ काळ अभिजित मुहूर्त: 11:55:00 - 12:40:00
🕉️

संस्कृत सुभाषित

सर्व पहा →

तैसे आत्मबोधें । जे निमाले निजबोधें । तयां पुनरावृत्ति बाधें । न येचि कदा ॥

📖 विस्तार →
📿 ज्ञानेश्वरी
💬 अर्थ:

ज्याप्रमाणे मिठाचा खडा पाण्यात विरघळल्यावर पुन्हा मीठ होत नाही, त्याप्रमाणे ज्यांना आत्मज्ञान प्राप्त झाले आहे, त्यांना पुन्हा जन्म-मरणाच्या फेऱ्यात पडावे लागत नाही.

म्हणोनि उचित जे कर्म । आणि विहित जे धर्म । ते आचरावे सप्रेम । यथाविधी ॥ ११७ ॥

📖 विस्तार →
📿 ज्ञानेश्वरी
💬 अर्थ:

म्हणून जे योग्य कर्म आहे आणि जे शास्त्राने सांगितलेले कर्तव्य आहे, ते प्रेमाने आणि योग्य पद्धतीने करावे.

📌

दिन विशेष 26

सर्व पहा →
🌍 आंतरराष्ट्रीय दिन

जागतिक त्सुनामी जागरूकता दिन

2023
📚 साहित्यिक

'प्लेइंग इट माय वे' आत्मचरित्राचे प्रकाशन

2014
🔬 वैज्ञानिक

मंगलयान मोहीम (MOM) प्रक्षेपण

2013
🕯️ पुण्यतिथी

भूपेन हजारिका स्मृतीदिन

2011
🔬 वैज्ञानिक

अँड्रॉइड ऑपरेटिंग सिस्टमचे अनावरण

2007
📜 ऐतिहासिक घटना

सद्दाम हुसेनला फाशीची शिक्षा

2006
🏛️ राजकीय

भारत-रशिया अंतराळ सहकार्य करार

2001
🎂 जयंती

विराट कोहली जन्म

1988
🎂 जयंती

शैलेश लोढा जन्म

1969
🎂 जयंती

मिलिंद सोमण जन्म

1965
🏛️ राजकीय

राष्ट्रीय संरक्षण निधीची स्थापना

1962
🎂 जयंती

कृष्णम्माचारी श्रीकांत जन्म

1959
🕯️ पुण्यतिथी

डॉ. भास्करराव वि. पराडकर स्मृतीदिन

1952
🎂 जयंती

अर्जुन सिंह जयंती

1930
🎂 जयंती

बदीउद्दीन खान जयंती

1923
🎂 जयंती

बनारसी दास गुप्ता जयंती

1917
🕯️ पुण्यतिथी

फिरोजशहा मेहता स्मृतीदिन

1915
🎂 जयंती

व्हिव्हियन ली जयंती

1913
🎂 जयंती

पी. के. सावंत जयंती

1912
🔬 वैज्ञानिक

पेट्रोलवर चालणाऱ्या कारचे पहिले पेटंट

1895
🎂 जयंती

भालजी पेंढारकर जयंती

1888
🎂 जयंती

अर्देशिर इराणी जयंती

1872
🎂 जयंती

चित्तरंजन दास जयंती

1870
🎭 सांस्कृतिक

मराठी रंगभूमी दिन

1843
📜 ऐतिहासिक घटना

गनपावडर प्लॉट आणि गाय फॉक्स

1605
📜 ऐतिहासिक घटना

पानिपतची दुसरी लढाई

1556
📰 ताज्या बातम्या
◆ शालेय पोषण आहारात आता मिळणार नाचणीचे पौष्टिक लाडू; बालकांचे आरोग्य सुधारणार ◆ राष्ट्रीय शालेय क्रीडा स्पर्धेत महाराष्ट्राच्या योगासन संघाला सांघिक सुवर्णपदक! ◆ सोलापूरच्या नववीतील विद्यार्थ्याने बनवले स्वस्त 'स्मार्ट सिंचन यंत्र'; शेतकऱ्यांना होणार फायदा ◆ 'वाचन आनंदोत्सव' मोहीम: राज्यातील शाळांमध्ये रंगणार पुस्तकांचे खेळ आणि वाचन कट्टे ◆ नाशिकच्या शाळेने उभारला कचऱ्यापासून वीज निर्मितीचा अनोखा प्रकल्प ◆ पालघरच्या शालेय विद्यार्थ्यांनी साकारली जगातील सर्वात मोठी 'वारली चित्रकला' ◆ ग्रामीण शाळांसाठी 'व्हर्च्युअल सायन्स लॅब' सुरू; विज्ञान प्रयोग आता होणार सोपे ◆ पुण्याची १० वर्षांची अनघा पटवर्धन बनली राष्ट्रीय बुद्धिबळ विजेती! ◆ सह्याद्रीच्या जंगलात आढळली दुर्मिळ वनौषधी; वनस्पती तज्ज्ञांकडून आनंद व्यक्त ◆ इस्रोकडून नव्या शैक्षणिक उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण; महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांचे मोलाचे योगदान ◆ शालेय पोषण आहारात आता मिळणार नाचणीचे पौष्टिक लाडू; बालकांचे आरोग्य सुधारणार ◆ राष्ट्रीय शालेय क्रीडा स्पर्धेत महाराष्ट्राच्या योगासन संघाला सांघिक सुवर्णपदक! ◆ सोलापूरच्या नववीतील विद्यार्थ्याने बनवले स्वस्त 'स्मार्ट सिंचन यंत्र'; शेतकऱ्यांना होणार फायदा ◆ 'वाचन आनंदोत्सव' मोहीम: राज्यातील शाळांमध्ये रंगणार पुस्तकांचे खेळ आणि वाचन कट्टे ◆ नाशिकच्या शाळेने उभारला कचऱ्यापासून वीज निर्मितीचा अनोखा प्रकल्प ◆ पालघरच्या शालेय विद्यार्थ्यांनी साकारली जगातील सर्वात मोठी 'वारली चित्रकला' ◆ ग्रामीण शाळांसाठी 'व्हर्च्युअल सायन्स लॅब' सुरू; विज्ञान प्रयोग आता होणार सोपे ◆ पुण्याची १० वर्षांची अनघा पटवर्धन बनली राष्ट्रीय बुद्धिबळ विजेती! ◆ सह्याद्रीच्या जंगलात आढळली दुर्मिळ वनौषधी; वनस्पती तज्ज्ञांकडून आनंद व्यक्त ◆ इस्रोकडून नव्या शैक्षणिक उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण; महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांचे मोलाचे योगदान
📚

इंग्रजी शिक्षण

शिका →

विषय: प्रश्न विचारणे आणि मित्राला भेटणे

प्रश्नार्थक वाक्ये (Wh- Questions)

शब्दार्थ:
  • Busy — व्यस्त
  • Nearby — पास में
  • Healthy — स्वस्थ
धडा सुरू करा
🔬

प्रश्नमंजुषा

खेळा →

फेरी 50

📝 विज्ञान 🎯 5 प्रश्न 🚦 Mixed
प्रश्नमंजुषा सोडवा
📰

विशेष लेख (ब्लॉग)

सर्व पहा →
📰
खगोलशास्त्र आणि अंतराळ

चंद्रावर भारताची मोहीम: चांद्रयान ते गगनयान - अंतराळ प्रवासाचे अद्भुत पर्व!

भारताने अंतराळ क्षेत्रात केलेली प्रगती अविश्वसनीय आहे. चांद्रयान मोहिमांद्वारे चंद्रावर भारताची यशस्...

⏱️ 8 min read
हम्पी के 'डिजिटल ट्विन्स': ३डी लेजर स्कैनिंग और वीआर के माध्यम से विजयनगर साम्राज्य की खोज
इतिहास आणि वारसा

हम्पी के 'डिजिटल ट्विन्स': ३डी लेजर स्कैनिंग और वीआर के माध्यम से विजयनगर साम्राज्य की खोज

जानिए कैसे ३डी लेजर स्कैनिंग और वीआर तकनीक विजयनगर साम्राज्य की राजधानी हम्पी को डिजिटल रूप में पुनर...

⏱️ 20 min read
ग्रैंड एनीकट (कल्लनई): चोल राजवंश के 2,000 साल पुराने इंजीनियरिंग रहस्यों का खुलासा
इतिहास आणि वारसा

ग्रैंड एनीकट (कल्लनई): चोल राजवंश के 2,000 साल पुराने इंजीनियरिंग रहस्यों का खुलासा

ग्रैंड एनीकट (कल्लनई) के 2,000 साल पुराने इंजीनियरिंग रहस्यों को जानें, जो चोल राजवंश द्वारा निर्मित...

⏱️ 12 min read
1000 साल पुराना सुडोकू: चौसठ योगिनी मंदिर के गणितीय चमत्कार और आधुनिक उपग्रह कक्षा
मनोरंजक गणित

1000 साल पुराना सुडोकू: चौसठ योगिनी मंदिर के गणितीय चमत्कार और आधुनिक उपग्रह कक्षा

मुरैना के 11वीं शताब्दी के चौसठ योगिनी मंदिर, इसकी 64-ग्रिड सुडोकू जैसी ज्यामिति, और इसके वृत्ताकार ...

⏱️ 15 min read
📖

बोधकथा

View All →
Loading...
🎵

समूहगीते

View All →
Loading...
🙏

प्रार्थना

View All →
Loading...

🏛️सभा आवश्यकताएँ

सर्व पहा →
🇮🇳

Jana Gana Mana

National Anthem
अधिक वाचा
जन-गण-मन अधिनायक जय हे,
भारत-भाग्य-विधाता।
पंजाब-सिन्धु-गुजरात-मराठा,
द्राविड़-उत्कल-बङ्ग।
विन्ध्य-हिमाचल-यमुना-गङ्गा,
उच्छल-जलधि-तरङ्ग।
तव शुभ नामे जागे,
तव शुभ आशिष मागे,
गाहे तव जय-गाथा।
जन-गण-मङ्गल-दायक जय हे,
भारत-भाग्य-विधाता।
जय हे, जय हे, जय हे,
जय जय जय जय हे॥
✋

National Pledge (Pratidnya / Pratigya)

National Pledge
अधिक वाचा
भारत मेरा देश है। सब भारतवासी मेरे भाई-बहन हैं।
मैं अपने देश से प्रेम करता हूँ और इसकी समृद्ध तथा विविध संस्कृति पर मुझे गर्व है।
मैं सदा इसका सुयोग्य अधिकारी बनने का प्रयत्न करता रहूँगा।
मैं अपने माता-पिता, शिक्षकों एवं गुरुजनों का सम्मान करूँगा और हर किसी के साथ विनीत रहूँगा।
मैं अपने देश और देशवासियों के प्रति सत्यनिष्ठा की प्रतिज्ञा करता हूँ।
उनके कल्याण और समृद्धि में ही मेरा सुख निहित है।
📜

Preamble to the Constitution of India (Sanvidhan)

National Constitution Preamble
अधिक वाचा
हम, भारत के लोग, भारत को एक संपूर्ण प्रभुत्व-संपन्न, समाजवादी, पंथनिरपेक्ष, लोकतंत्रात्मक गणराज्य बनाने के लिए, तथा उसके समस्त नागरिकों को:
सामाजिक, आर्थिक और राजनीतिक न्याय,
विचार, अभिव्यक्ति, विश्वास, धर्म और उपासना की स्वतंत्रता,
प्रतिष्ठा और अवसर की समता,
प्राप्त कराने के लिए, तथा उन सब में व्यक्ति की गरिमा और राष्ट्र की एकता और अखंडता सुनिश्चित करने वाली बंधुता बढ़ाने के लिए
दृढ़संकल्प होकर अपनी इस संविधान सभा में आज तारीख 26 नवम्बर 1949 ई॰ को एतद्द्वारा इस संविधान को अंगीकृत, अधिनियमित और आत्मार्पित करते हैं।
🪷

Vande Mataram

National Song
अधिक वाचा
वन्दे मातरम्।
सुजलां सुफलां मलयजशीतलाम्,
शस्यश्यामलां मातरम्।
शुभ्रज्योत्स्नापुलकितयामिनीं,
फुल्लकुसुमितद्रुमदलशोभिनीं,
सुहासिनीं सुमधुर भाषिणीं,
सुखदां वरदां मातरम्॥

📋विभाग