परिपाठ — महाराष्ट्रातील शाळांसाठी दैनंदिन शालेय परिपाठ

दररोजचा सुविचार, दिनविशेष, पंचांग, बातम्या, प्रार्थना, बोधकथा आणि शैक्षणिक साहित्य — सर्व एकाच ठिकाणी

शुक्रवार, 02 ऑक्टोबर 2026
आज

आजचे विशेष

शुक्रवार, 02 ऑक्टोबर 2026
☁️ हवामान अंदाज
📍
🌤️
36°C बहुतांश स्वच्छ
🌡️
36°C जाणवणारे
🔆
0 UV
💧
31% आर्द्रता
💨
13 km/h वारा
💡

सुविचार

खरा तो एकची धर्म जगाला प्रेम अर्पावे.

— साने गुरुजी

📅

पंचांग

🎉 षष्ठी श्राद्ध, गांधी जयंती
🌙 तिथी षष्ठी (07:05 → 10:15)
⭐ नक्षत्र मृगशीर्ष (04:27 → 07:15)
🧘 योग व्यतिपात
☸️ करण वणिज, विष्टि
📆 वार शुक्रवार
🌓 पक्ष कृष्ण पक्ष
📅 हिंदू महिना अश्विन
🌸 ऋतू शरद
वेळा
🌅 सूर्योदय 06:25
🌇 सूर्यास्त 18:22
🌕 चंद्रोदय 21:32
🌑 चंद्रास्त 10:25
अशुभ काळ / विशेष
⚠️ राहुकाळ 10:54 → 12:24
🙏 व्रत षष्ठी श्राद्ध
✨ शुभ काळ अभिजीत मुहूर्त: 12:00:00 ते 12:47:00
👤

आजचे व्यक्तिमत्त्व

सर्व पहा →
महात्मा गांधी

महात्मा गांधी

🏛️ नेते 🎂 जयंती 📅 1869 - 1948

मोहनदास करमचंद गांधी हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील प्रमुख राजकीय आणि आध्यात्मिक नेते होते, ज्यांनी अहिंसेच्या मार्गाने ब्रिटीश राजवटीविरुद्ध यशस्वी लढा दिला.

सविस्तर माहिती वाचा →
🕉️

संस्कृत सुभाषित

सर्व पहा →

जेथ अर्जुना हे प्रतीति । आली तयाची स्थिति । मग तो कर्माची आहुति । ज्ञानीं देई ॥

📖 विस्तार →
📿 ज्ञानेश्वरी
💬 अर्थ:

अर्जुना, जेव्हा माणसाला आत्मज्ञानाचा अनुभव येतो, तेव्हा तो आपली सर्व कर्मे ज्ञानाच्या अग्नीत अर्पण करतो.

जैसीं बीजें विरूढलीं भूमी । तैसीं कर्में आचरतां आम्ही । परि तीं न होती फळगामी । संन्यासु तो ॥

📖 विस्तार →
📿 ज्ञानेश्वरी
💬 अर्थ:

ज्याप्रमाणे जमिनीत पेरलेल्या बियांतून झाड येते, त्याप्रमाणे आपण केलेल्या कर्मांचे फळ आपल्याला मिळते. पण जर ही कर्मे आपल्याला फळाच्या बंधनात अडकवत नसतील, तर त्यालाच खरा संन्यास म्हणतात.

📌

दिनविशेष 30

सर्व पहा →
🌍 आंतरराष्ट्रीय दिन

आंतरराष्ट्रीय अहिंसा दिन

2007
🕯️ पुण्यतिथी

बी. व्ही. कारंत स्मृतीदिन

2002
🇮🇳 राष्ट्रीय दिन

गांधी शांतता पुरस्काराची स्थापना

1995
🕯️ पुण्यतिथी

बी. सी. सन्याल स्मृतीदिन

1994
🇮🇳 राष्ट्रीय दिन

इन्दिरा आवास योजनेचा प्रारंभ

1985
🕯️ पुण्यतिथी

अमृतलाल नागर स्मृतीदिन

1984
🕯️ पुण्यतिथी

ना. सी. फडके स्मृतीदिन

1978
🕯️ पुण्यतिथी

के. कामराज स्मृतीदिन

1975
🎭 सांस्कृतिक

मुंबई दूरदर्शनचे उद्घाटन

1972
🕯️ पुण्यतिथी

विनायक कृष्ण गोकाक स्मृतीदिन

1971
🎂 जयंती

के. के. मेनन यांचा जन्म

1966
🔬 वैज्ञानिक

इंटीग्रल कोच फॅक्टरीचे उत्पादन सुरू

1955
📜 ऐतिहासिक घटना

सामुदायिक विकास कार्यक्रम सुरू

1952
🏛️ राजकीय

भारतीय जनसंघाची स्थापना

1951
🎭 सांस्कृतिक

'पीनट्स' कॉमिक स्ट्रिपचा प्रारंभ

1950
🎂 जयंती

पर्सीस खंबाटा यांचा जन्म

1948
🎂 जयंती

मीरा कुमार यांचा जन्म

1943
🎂 जयंती

आशा पारेख यांचा जन्म

1942
🎂 जयंती

उषा मंगेशकर यांचा जन्म

1931
🎂 जयंती

तपन सिन्हा यांचा जन्म

1924
🎂 जयंती

हृषिकेश मुखर्जी यांचा जन्म

1922
🎂 जयंती

ग्रॅहम ग्रीन यांचा जन्म

1904
🎂 जयंती

रॉय कॅम्पबेल यांचा जन्म

1901
🎂 जयंती

ग्रुचो मार्क्स यांचा जन्म

1890
📰 ताज्या बातम्या
◆ शालेय पोषण आहारात आता मिळणार नाचणीचे पौष्टिक लाडू; बालकांचे आरोग्य सुधारणार ◆ राष्ट्रीय शालेय क्रीडा स्पर्धेत महाराष्ट्राच्या योगासन संघाला सांघिक सुवर्णपदक! ◆ सोलापूरच्या नववीतील विद्यार्थ्याने बनवले स्वस्त 'स्मार्ट सिंचन यंत्र'; शेतकऱ्यांना होणार फायदा ◆ 'वाचन आनंदोत्सव' मोहीम: राज्यातील शाळांमध्ये रंगणार पुस्तकांचे खेळ आणि वाचन कट्टे ◆ नाशिकच्या शाळेने उभारला कचऱ्यापासून वीज निर्मितीचा अनोखा प्रकल्प ◆ पालघरच्या शालेय विद्यार्थ्यांनी साकारली जगातील सर्वात मोठी 'वारली चित्रकला' ◆ ग्रामीण शाळांसाठी 'व्हर्च्युअल सायन्स लॅब' सुरू; विज्ञान प्रयोग आता होणार सोपे ◆ पुण्याची १० वर्षांची अनघा पटवर्धन बनली राष्ट्रीय बुद्धिबळ विजेती! ◆ सह्याद्रीच्या जंगलात आढळली दुर्मिळ वनौषधी; वनस्पती तज्ज्ञांकडून आनंद व्यक्त ◆ इस्रोकडून नव्या शैक्षणिक उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण; महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांचे मोलाचे योगदान ◆ शालेय पोषण आहारात आता मिळणार नाचणीचे पौष्टिक लाडू; बालकांचे आरोग्य सुधारणार ◆ राष्ट्रीय शालेय क्रीडा स्पर्धेत महाराष्ट्राच्या योगासन संघाला सांघिक सुवर्णपदक! ◆ सोलापूरच्या नववीतील विद्यार्थ्याने बनवले स्वस्त 'स्मार्ट सिंचन यंत्र'; शेतकऱ्यांना होणार फायदा ◆ 'वाचन आनंदोत्सव' मोहीम: राज्यातील शाळांमध्ये रंगणार पुस्तकांचे खेळ आणि वाचन कट्टे ◆ नाशिकच्या शाळेने उभारला कचऱ्यापासून वीज निर्मितीचा अनोखा प्रकल्प ◆ पालघरच्या शालेय विद्यार्थ्यांनी साकारली जगातील सर्वात मोठी 'वारली चित्रकला' ◆ ग्रामीण शाळांसाठी 'व्हर्च्युअल सायन्स लॅब' सुरू; विज्ञान प्रयोग आता होणार सोपे ◆ पुण्याची १० वर्षांची अनघा पटवर्धन बनली राष्ट्रीय बुद्धिबळ विजेती! ◆ सह्याद्रीच्या जंगलात आढळली दुर्मिळ वनौषधी; वनस्पती तज्ज्ञांकडून आनंद व्यक्त ◆ इस्रोकडून नव्या शैक्षणिक उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण; महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांचे मोलाचे योगदान
📚

इंग्रजी शिक्षण

शिका →

विषय: दिवस १९: जागा दर्शवणारी शब्दयोगी अव्यये

जागा दर्शवणारी शब्दयोगी अव्यये (आत, वर, खाली)

शब्दार्थ:
  • Plate
धडा सुरू करा
🔬

प्रश्नमंजुषा

खेळा →

फेरी 75

📝 विज्ञान 🎯 5 प्रश्न 🚦 Mixed
प्रश्नमंजुषा सोडवा
📰

विशेष लेख (ब्लॉग)

सर्व पहा →
दिवस-रात्रीची समानता: शरद संपात आणि त्याचे विज्ञान
खगोलशास्त्र आणि अंतराळ

दिवस-रात्रीची समानता: शरद संपात आणि त्याचे विज्ञान

वर्षातून दोनदा येणारा संपात (Equinox) म्हणजे काय? शरद संपात कधी असतो आणि यामुळे दिवस व रात्र कशी समा...

⏱️ 11 min read
हंपीचे 'डिजिटल ट्विन्स': ३डी लेझर स्कॅनिंग आणि व्हीआर तंत्रज्ञानाद्वारे विजयनगर साम्राज्याचा शोध
इतिहास आणि वारसा

हंपीचे 'डिजिटल ट्विन्स': ३डी लेझर स्कॅनिंग आणि व्हीआर तंत्रज्ञानाद्वारे विजयनगर साम्राज्याचा शोध

३डी लेझर स्कॅनिंग आणि व्हीआर तंत्रज्ञानाद्वारे विजयनगर साम्राज्याची राजधानी हंपीचे 'डिजिटल ट्विन' कस...

⏱️ 20 min read
ग्रँड अनिकट (कल्लाणई): चोल राजवंशाच्या २,००० वर्षे जुन्या अभियांत्रिकी रहस्यांचा उलगडा
इतिहास आणि वारसा

ग्रँड अनिकट (कल्लाणई): चोल राजवंशाच्या २,००० वर्षे जुन्या अभियांत्रिकी रहस्यांचा उलगडा

ग्रँड अनिकट (कल्लाणई) या चोल राजवंशाने बांधलेल्या २,००० वर्षे जुन्या धरणाचे अभियांत्रिकी रहस्य जाणून...

⏱️ 12 min read
१००० वर्षांचे सुडोकू: चौसष्ठ योगिनी मंदिराचे गणितीय चमत्कार आणि आधुनिक उपग्रह भ्रमणकक्षा
मनोरंजक गणित

१००० वर्षांचे सुडोकू: चौसष्ठ योगिनी मंदिराचे गणितीय चमत्कार आणि आधुनिक उपग्रह भ्रमणकक्षा

मुरैनाचे ११ व्या शतकातील चौसष्ठ योगिनी मंदिर, त्याचे ६४-ग्रीड सुडोकू सारखे भूमिती आणि आधुनिक उपग्रह ...

⏱️ 15 min read
📖

बोधकथा

View All →
Loading...
🎵

समूहगीते

View All →
Loading...
🙏

प्रार्थना

View All →
Loading...

🏛️परिपाठ आवश्यक

सर्व पहा →
🇮🇳

Jana Gana Mana

National Anthem
अधिक वाचा
जन-गण-मन अधिनायक जय हे,
भारत-भाग्य-विधाता।
पंजाब-सिन्धु-गुजरात-मराठा,
द्राविड़-उत्कल-बङ्ग।
विन्ध्य-हिमाचल-यमुना-गङ्गा,
उच्छल-जलधि-तरङ्ग।
तव शुभ नामे जागे,
तव शुभ आशिष मागे,
गाहे तव जय-गाथा।
जन-गण-मङ्गल-दायक जय हे,
भारत-भाग्य-विधाता।
जय हे, जय हे, जय हे,
जय जय जय जय हे॥

National Pledge (Pratidnya / Pratigya)

National Pledge
अधिक वाचा
भारत माझा देश आहे. सारे भारतीय माझे बांधव आहेत.
माझ्या देशावर माझे प्रेम आहे. माझ्या देशातल्या समृद्ध आणि विविधतेने नटलेल्या परंपरांचा मला अभिमान आहे.
त्या परंपरांचा पाईक होण्याची पात्रता माझ्या अंगी यावी म्हणून मी सदैव प्रयत्न करेन.
मी माझ्या पालकांचा, गुरुजनांचा आणि वडीलधाऱ्या माणसांचा मान ठेवेन आणि प्रत्येकाशी सौजन्याने वागेन.
माझा देश आणि माझे देशबांधव यांच्याशी निष्ठा राखण्याची मी प्रतिज्ञा करत आहे.
त्यांचे कल्याण आणि त्यांची समृद्धी ह्यांतच माझे सौख्य सामावले आहे.
📜

Preamble to the Constitution of India (Sanvidhan)

National Constitution Preamble
अधिक वाचा
आम्ही भारताचे लोक, भारताचे एक सार्वभौम, समाजवादी, धर्मनिरपेक्ष, लोकशाही प्रजासत्ताक घडवण्याचा व त्याच्या सर्व नागरिकांस:
सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय न्याय;
विचार, अभिव्यक्ती, विश्वास, श्रद्धा आणि उपासना यांचे स्वातंत्र्य;
दर्जाची आणि संधीची समानता;
निश्चितपणे प्राप्त करून देण्याचा आणि त्या सर्वांमध्ये व्यक्तीची प्रतिष्ठा आणि राष्ट्राची एकता आणि एकात्मता यांचे आश्वासन देणारी बंधुता प्रवर्धित करण्याचा
संकल्पपूर्वक निर्धार करून; आमच्या संविधान सभेत आज दिनांक २६ नोव्हेंबर १९४९ रोजी याद्वारे हे संविधान अंगीकृत आणि अधिनियमित करून स्वतःप्रत अर्पण करत आहोत.
🪷

Vande Mataram

National Song
अधिक वाचा
वन्दे मातरम्।
सुजलां सुफलां मलयजशीतलाम्,
शस्यश्यामलां मातरम्।
शुभ्रज्योत्स्नापुलकितयामिनीं,
फुल्लकुसुमितद्रुमदलशोभिनीं,
सुहासिनीं सुमधुर भाषिणीं,
सुखदां वरदां मातरम्॥

📋विभाग